ಕಲ್ಪನಾ ಲೋಕದ ರಂಗು ‘ಚಾರುಚಂದ್ರಿಕೆ’

ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯವು ಕೇವಲ ಅಕ್ಷರಗಳ ಜೋಡಣೆಯಲ್ಲ; ಅದು ಮುಗ್ಧ ಮನಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪನೆಯ ಚಿತ್ತಾರ ಬಿಡಿಸುವ ಕಲೆ. ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ಪರದೆಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪುಸ್ತಕದ ಪ್ರಪಂಚದತ್ತ ಸೆಳೆಯುವುದು ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಕವಯಿತ್ರಿ ಹಾಗೂ ನಿವೃತ್ತ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ವಿ ಭಟ್ ತಲಂಜೇರಿ ಅವರ ‘ಚಾರುಚಂದ್ರಿಕೆ’ ಎಂಬ ಮಕ್ಕಳ ರಮ್ಯ ಚಿತ್ರ ಕವನ ಸಂಕಲನವು ಕನ್ನಡ ಸಾರಸ್ವತ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಒಂದು ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿ ಮೂಡಿಬಂದಿದೆ. ಬಣ್ಣಗಳ ಜಗತ್ತಿನ ಮೂಲಕ ಮಕ್ಕಳ ಅಂತರಂಗವನ್ನು ತಲುಪುವ ಲೇಖಕಿಯ ಶ್ರಮ ಈ ಕೃತಿಯ ಪ್ರತಿ ಪುಟದಲ್ಲೂ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ.                     

ಈ ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಯೆಂದರೆ ಇದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ರಚನಾ ಶೈಲಿ. ವಿವಿಧ ಕಲಾವಿದರು ಬಿಡಿಸಿದ 102 ರಮ್ಯ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾಗುವಂತೆ ಕವನಗಳನ್ನು ಹೆಣೆಯಲಾಗಿದೆ. ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಅದರ ಹಿಂದಿನ ಆಶಯವನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಂಡು ಕವಿತೆ ಬರೆಯುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಕ್ಲಿಷ್ಟಕರವಾದ ಕೆಲಸ. ಲೇಖಕಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ವಿ ಭಟ್ ಅವರು ಕಲಾವಿದರ ಮನಸ್ಸಿನ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಿ, ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗುವ ರಾಗ, ಲಯ ಹಾಗೂ ಗೇಯತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಪದ್ಯಗಳನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮುನ್ನುಡಿಕಾರರಾದ ಶ್ರೀ ವಿಘೇಶ್ವರ ಉಡುಪರು ಹೇಳುವಂತೆ, ಇದು ಕೇವಲ ಕಾವ್ಯವಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಭಾವಗಳ "ರಸದ ಕಾರಂಜಿ"ಯಾಗಿದೆ.  

ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಮಕ್ಕಳ ನೆನಪಿನ ಶಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ಸೃಜನಶೀಲತೆಯನ್ನು ವಿಕಸನಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಲೇಖಕಿ ತಮ್ಮ ‘ಒಡಲಾಳದ ಮಾತು’ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 100 ಕವನಗಳಿದ್ದು, ಲೇಖಕಿ ಮುಟ್ಟದ ವಿಷಯಗಳೇ ಇಲ್ಲ ಎನ್ನಬಹುದು.  

ಸಂಕಲನದ ಮೊದಲ ಕವಿತೆಯಾದ ‘ಬಾರೋ ಗಣಪ’ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸಡಗರದಿಂದ ಸ್ವಾಗತಿಸುತ್ತದೆ. ಗಣೇಶನ ತುಂಟಾಟ, ಮೋದಕ-ಚಕ್ಕುಲಿಗಳ ಗಣಪ ಹಾಗೂ ಪಾರ್ವತಿಯ ಮುದ್ದಿನ ಕಂದನ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಸರಳ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇನ್ನುಳಿದಂತೆ ‘ರಾಧಾ ಮಾಧವ’, ‘ಬಾಲಶಿವ’, ‘ಕಪಿಸೇತು’ ಮತ್ತು ‘ಕಾದಿರುವಳು ಶಬರಿ’ ಕವನಗಳು ಪುರಾಣದ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತವಾಗಿ ಉಣಬಡಿಸುತ್ತವೆ. 

 ‘ಒಲವ ಬಂಧ’ ಕವಿತೆಯು ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗುವಿನ ನಡುವಿನ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರೇಮವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ. "ನಿನ್ನ ಒಲವ ತೋಳಿನಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಗವಿಹುದು ಅಮ್ಮ" ಎಂಬ ಸಾಲುಗಳು ಕೇವಲ ಮಕ್ಕಳಿಗಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಹಿರಿಯರ ಹೃದಯವನ್ನೂ ತಟ್ಟುತ್ತವೆ. ‘ಅಜ್ಜಮ್ಮನ ಗೋಳು’, ‘ತಬ್ಬಲಿ-ನಾನಾರ ತಬ್ಬಲಿ’ ಮುಂತಾದ ಪದ್ಯಗಳು ಸಮಾಜದ ಅಬಲರು, ವೃದ್ಧರು ಹಾಗೂ ಅನಾಥ ಮಕ್ಕಳ ಬವಣೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿ, ಎಳೆಯ ಮನಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಾನುಭೂತಿಯನ್ನು ಬಿತ್ತುತ್ತವೆ 

ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಕಳಕಳಿ: 

ಪ್ರಕೃತಿಯ ರಮ್ಯತೆ, ‘ಹೂವು ಹಕ್ಕಿ’, ‘ಹಸಿರು ಚಾದರ’, ‘ಸೃಷ್ಟಿ ವೈಚಿತ್ರ್ಯ’ ಮತ್ತು ‘ರೈತನ ಕಾತರ’ ಕವನಗಳು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಪ್ರೇಮ ಹಾಗೂ ಅನ್ನದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಮೂಡಿಸುತ್ತವೆ. ಪರಿಸರವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವುದೇ ನಿಜವಾದ ದೈವತ್ವ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಕವಿತೆಗಳು ಮನದಟ್ಟು ಮಾಡುತ್ತವೆ. 

ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಅತಿ ಕ್ಲಿಷ್ಟಕರವಾದ ಭಾಷೆ ಒಗ್ಗುವುದಿಲ್ಲ. ‘ಚಾರುಚಂದ್ರಿಕೆ’ಯ ದೊಡ್ಡ ಶಕ್ತಿ ಎಂದರೆ ಅದರ ಸರಳ, ಸುಲಲಿತ ಮತ್ತು ಸರಾಗವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ಕನ್ನಡ ಪದಬಂಧ. ಕವನಗಳು ಲಯ ಚತುಶ್ರಯ, ಪಂಚಮಾತ್ರಾಲಯ ಹಾಗೂ ಷಟ್ಪದಿ ಮುಂತಾದ ವಿವಿಧ ಛಂದೋ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳನ್ನು ಹಾಡಲು ಮತ್ತು ಗುನುಗುನಿಸಲು ಅತ್ಯಂತ ಸುಲಭವಾಗಿದೆ. ಕ್ಲಿಷ್ಟಕರ ಪದಗಳಿಲ್ಲದೆ, ವಾಚ್ಯಾರ್ಥ ಮತ್ತು ಅಂತರಾರ್ಥ ಎರಡೂ ಸ್ವಯಂವೇದ್ಯವಾಗುವಂತೆ ರಚಿಸಿರುವುದು ಲೇಖಕಿಯ ದಶಕಗಳ ಶಿಕ್ಷಣ ವೃತ್ತಿಯ ಅನುಭವಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.  

ಇಂದಿನ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ನೈತಿಕತೆಯ ಕೊರತೆ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. ಬಣ್ಣಗಳ ಮೂಲಕ ಕತೆಗಳನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಈ ಪುಸ್ತಕವು ನೈತಿಕತೆ, ಮಾನವೀಯತೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯಂತಹ ಉದಾತ್ತ ಗುಣಗಳನ್ನು ಕಲಿಸುತ್ತದೆ. ‘ಧೂಮಪಾನ ಹಾನಿಕರ’ ಮತ್ತು ‘ಬಿಡಿಸಲಾಗದ ಚಟಗಳು’ ನಂತಹ ಕವನಗಳು ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯಸನಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸನ್ಮಾರ್ಗದತ್ತ ಮುನ್ನಡೆಸುವ ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಆಯುಧಗಳಾಗಿವೆ.   

ಪುಸ್ತಕದ ಒಳಪುಟಗಳ ವಿನ್ಯಾಸ, ಆಕರ್ಷಕ ಮುಖಪುಟ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮುದ್ರಣವನ್ನು ಕಥಾಬಿಂದು ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತವಾಗಿ ಮೂಡಿಸಿದೆ. ಮಕ್ಕಳ ಪುಸ್ತಕಗಳಿಗೆ ದೃಶ್ಯ ಸಂವೇದನೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಚಿತ್ರಗಳು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಹಿತಕರವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿವೆ.   

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ‘ಚಾರುಚಂದ್ರಿಕೆ’ ಕೇವಲ ಮಕ್ಕಳ ಪದ್ಯಗಳ ಪುಸ್ತಕವಲ್ಲ; ಇದು ಇಂದಿನ ಹಾಗೂ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ನೈತಿಕತೆಯ ದರ್ಶನ ಮಾಡಿಸುವ ಒಂದು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ದಿಕ್ಸೂಚಿ. ಲೇಖಕಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ವಿ ಭಟ್ ತಲಂಜೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ 13ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕೃತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ಸಾರಸ್ವತ ಲೋಕವನ್ನು ಶ್ರೀಮಂತಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮನೆ ಮತ್ತು ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಲು, ಅವರ ಕಲ್ಪನಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ಕನ್ನಡದ ಪ್ರತಿ ಮುದ್ದು ಕಂದಮ್ಮಗಳ ಕೈ ಸೇರಬೇಕಾದ ಅತ್ಯದ್ಭುತ ಕಲಾತ್ಮಕ ಹೊತ್ತಗೆಯಿದು